Hướng dẫn kỹ thuật neo đậu xe cẩu bánh xích để đảm bảo an toàn trong gió lớn, giảm thiểu rủi ro lật đổ và hư hại thiết bị.
Khi thi công ngoài trời, đặc biệt là tại các công trường trống trải, khu vực ven biển hoặc bờ sông, gió lớn là yếu tố nguy hiểm hàng đầu đối với xe cẩu bánh xích. Nếu không được neo đậu đúng kỹ thuật, xe có thể bị lật, trượt hoặc gây hư hại nặng cho thiết bị cũng như đe dọa đến an toàn lao động.
Trong bài viết này, Hanoi Vietnam sẽ phân tích sâu các khía cạnh kỹ thuật, công năng thực tế, chi phí vận hành và so sánh với các dòng máy xúc lật khác, từ đó giúp kỹ sư và chủ đầu tư đưa ra quyết định đúng đắn.
Chúng tôi sẽ hướng dẫn chi tiết các kỹ thuật neo đậu an toàn cho xe cẩu bánh xích trong điều kiện gió mạnh, từ nguyên lý kỹ thuật, khuyến cáo nhà sản xuất cho đến kinh nghiệm thực tiễn từ công trường.
Rủi ro tiềm ẩn khi xe cẩu bánh xích làm việc trong gió lớn
Xe cẩu bánh xích tuy có trọng lượng lớn và chân đế ổn định, nhưng lại rất dễ bị ảnh hưởng bởi lực gió ngang, đặc biệt khi cần cẩu được nâng cao hoặc có tải trọng treo. Gió mạnh tạo ra mô-men xoắn lớn, có thể khiến máy mất cân bằng.
Một trong những rủi ro nghiêm trọng nhất là hiện tượng lật cẩu. Khi cần cẩu dựng đứng và chịu tác động từ gió, lực cản tạo ra mô-men có thể vượt quá giới hạn an toàn, đặc biệt nếu địa hình nền đất yếu hoặc cần cẩu chưa được chằng buộc. Ngoài ra, các bộ phận như cần nâng, móc treo, tời quay cũng có nguy cơ bị rung lắc hoặc hư hỏng khi không được hạ thấp hay khóa chốt đúng cách.
Thậm chí ngay cả khi không làm việc, nếu để xe cẩu bánh xích trong tư thế dựng cần và không khóa quay toa, một cơn gió giật bất ngờ có thể làm cần bị xoay lệch hướng hoặc trôi bánh xích khỏi vị trí ban đầu.
Nguyên tắc cơ bản khi neo đậu xe cẩu bánh xích trong gió lớn
Để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho người và thiết bị, người vận hành cần tuân thủ các nguyên tắc kỹ thuật sau khi neo đậu xe cẩu bánh xích trong điều kiện gió mạnh:
1. Hạ thấp cần cẩu và đặt song song với hướng gió chính.
Nếu để cần ở tư thế dựng thẳng, bề mặt tiếp xúc gió sẽ tăng lên, gây mất ổn định. Tốt nhất là hạ cần thấp sát mặt đất, hoặc xoay cần nằm ngang theo hướng song song với gió để giảm áp lực.
2. Khóa chốt quay toa.
Đây là thao tác bắt buộc để cố định cần và tránh việc cần bị xoay ngoài ý muốn. Một số dòng xe cẩu hiện đại còn có cảm biến cảnh báo khi chốt quay chưa được khóa.
3. Hạ móc cẩu và đảm bảo dây cáp không treo lơ lửng.
Móc cẩu và dây cáp cần được hạ chạm đất hoặc cuốn gọn, để tránh rung lắc, đập vào thân cần khi có gió lớn.
4. Chèn bánh xích và neo thân máy.
Dùng các khối chèn bằng gỗ, cao su hoặc bê tông tại bốn góc bánh xích. Nếu xe dừng lâu ở khu vực nền yếu hoặc trống trải, cần dùng cáp chằng ngang kết hợp với cọc neo cố định.
5. Dự báo thời tiết hằng ngày.
Trước mỗi ca thi công, kỹ sư cần kiểm tra bản tin gió. Nếu dự kiến có gió cấp 6 trở lên, nên tạm dừng vận hành để đảm bảo an toàn.
Biện pháp kỹ thuật tương ứng theo cấp độ gió
Mỗi cấp độ gió khác nhau đòi hỏi biện pháp phòng ngừa khác nhau. Dưới đây là khuyến cáo kỹ thuật tương ứng:
Gió cấp 3–4 (12–28 km/h):
Gió nhẹ, xe cẩu vẫn có thể hoạt động bình thường. Tuy nhiên, nên giữ cần ở độ cao thấp và kiểm tra khóa quay toa trước khi bắt đầu ca làm việc.
Gió cấp 5–6 (29–49 km/h):
Gió trung bình, có thể gây rung cần và làm giảm độ chính xác khi nâng tải. Khuyến cáo nên ngừng cẩu vật, hạ cần và khóa chặt các cơ cấu chuyển động.
Gió cấp 7 trở lên (trên 50 km/h):
Gió mạnh, có khả năng gây mất an toàn nghiêm trọng. Cần dừng thi công ngay lập tức, hạ cần, khóa quay toa, neo máy bằng cọc hoặc dây cáp, và dựng rào cảnh báo xung quanh khu vực đặt cẩu.
Dụng cụ và vật tư cần chuẩn bị để neo đậu xe cẩu bánh xích
Để triển khai neo đậu đúng kỹ thuật, công trường cần chuẩn bị các vật tư hỗ trợ sau:
- Chèn bánh xích bằng gỗ dày hoặc cao su cứng: Đảm bảo độ bám nền, chống trượt ngang.
- Cọc neo đất (loại xoắn hoặc đóng sâu): Dùng để buộc dây cáp giữ thân máy, đặc biệt trong trường hợp xe đặt trên nền đất cát.
- Dây cáp thép và tăng đơ: Giữ cần không xoay và ổn định toàn bộ thân máy.
- Bạt phủ hoặc lưới chắn gió: Đặc biệt hữu ích khi dừng máy dài ngày hoặc gặp bão lớn.
Tất cả vật tư này cần được kiểm định kỹ về khả năng chịu lực, không dùng vật tư tự chế hoặc không rõ nguồn gốc.
Kinh nghiệm thực tế từ công trường ven biển
Tại các công trình thi công cầu cảng ven biển miền Trung, kỹ sư thường chia sẻ những biện pháp hiệu quả sau:
- Luôn xoay cần song song với hướng gió chủ đạo ban ngày. Ở khu vực duyên hải, gió biển thường thổi mạnh vào buổi chiều theo hướng Đông – Tây.
- Tự đổ bê tông làm đế neo bánh xích cố định. Điều này đặc biệt quan trọng khi đặt xe lâu dài trong mùa mưa bão.
- Sử dụng 2 lớp dây cáp chằng chéo để giữ phần đỉnh cần cố định với mặt đất.
- Kết hợp lưới chắn gió dựng tạm xung quanh vị trí đặt cẩu để giảm áp lực gió trực tiếp.
Nhờ áp dụng đồng bộ các giải pháp trên, nhiều công trình vẫn vận hành an toàn xuyên suốt mùa gió lớn mà không ghi nhận sự cố nghiêng hoặc đổ xe.
So sánh khả năng chịu gió giữa các dòng xe cẩu bánh xích
Việc lựa chọn dòng máy phù hợp cũng ảnh hưởng đến khả năng neo đậu và chống gió. Dưới đây là bảng so sánh giữa ba dòng xe phổ biến:
| Dòng máy | Trọng lượng | Chiều dài cần tối đa | Khóa quay toa | Mức độ ổn định |
|---|---|---|---|---|
| Kobelco 7055-1 | 55 tấn | 33 mét | Có | Rất tốt |
| Hitachi KH180-3 | 50 tấn | 33 mét | Có | Trung bình |
| Zoomlion ZCC550 | 55 tấn | 40 mét | Có, thêm cảm biến gió | Tốt |
Trong đó, Zoomlion có lợi thế về cảm biến an toàn tích hợp, tự động cảnh báo khi vận tốc gió vượt mức cho phép.
Những lỗi phổ biến cần tránh khi neo đậu
Trong quá trình triển khai thực tế, nhiều sự cố xảy ra do thiếu quy trình hoặc chủ quan:
- Để cần dựng đứng suốt nhiều ngày mà không xoay ngang theo hướng gió.
- Không khóa quay toa khiến cần bị xoay tự do khi có gió giật.
- Treo móc cẩu lơ lửng hoặc để dây cáp căng trong không khí.
- Bỏ qua dự báo thời tiết và vận hành cẩu trong điều kiện gió cấp 6–7.
- Không chèn bánh xích trên nền đất yếu.
Những sai lầm trên tuy nhỏ nhưng hậu quả có thể rất nghiêm trọng, dẫn đến thiệt hại lớn về người và tài sản.
Kết luận
- Xe cẩu bánh xích hoạt động trong điều kiện gió lớn cần được neo đậu đúng kỹ thuật để đảm bảo an toàn tuyệt đối.
- Cần hạ cần, khóa chốt quay, chằng dây cáp, kiểm tra móc treo và theo dõi sát dự báo thời tiết.
- Việc lựa chọn dòng máy phù hợp và tuân thủ kinh nghiệm thực tế từ công trường sẽ giảm thiểu rủi ro đáng kể.
*Liên hệ nhận thông tin và báo giá: https://mayxaydunghanoi.click/

